Lần này, chúng tôi muốn biên soạn tài liệu về sơ đồ tư duy, một kỹ thuật thường được sử dụng để tìm ra (hình thành) những ý tưởng mới.
Nếu động não, một phương pháp tìm kiếm ý tưởng khác, là cách nhiều người tập hợp lại và đưa ra thật nhiều ý tưởng theo những gì nảy ra trong đầu, thì sơ đồ tư duy là phương pháp hữu ích khi bạn tự sắp xếp suy nghĩ của mình.
Về kỹ thuật động não có liên quan đến chủ đề này, mời bạn tham khảo tài liệu dưới đây.
Phương pháp động não (Xem chi tiết)
Khái niệm và sự cần thiết của sơ đồ tư duy
Những suy nghĩ trở nên rối rắm vì chưa được sắp xếp
Sơ đồ tư duy là một kỹ thuật chủ yếu được sử dụng để tổ chức thông tin, trực quan hóa ý tưởng và đơn giản hóa những khái niệm phức tạp.
Trước hết, nếu tìm hiểu khái quát về khái niệm này, sơ đồ tư duy có hình thức đặt chủ đề cốt lõi ở trung tâm rồi kết nối các ý tưởng, từ ngữ và khái niệm liên quan ở xung quanh. Cấu trúc này tương tự cách bộ não hoạt động, xử lý thông tin phức tạp thông qua những kết nối và mối liên hệ.
Thông thường, khi cố gắng suy nghĩ về điều gì đó, những suy nghĩ lan man thường xen vào khiến chúng ta khó đạt được kết quả mong muốn. Tuy nhiên, sơ đồ tư duy giúp thể hiện những suy nghĩ ấy một cách trực quan, dễ nhìn trên giấy, nhờ đó không chỉ giúp sắp xếp suy nghĩ dễ dàng hơn mà còn giúp phát triển và mở rộng những suy nghĩ liên quan đến một khái niệm cụ thể.
Từ đây, chúng ta sẽ lần lượt tìm hiểu cách lập sơ đồ tư duy.
Những vật dụng cần chuẩn bị để lập sơ đồ tư duy
Những vật dụng cần chuẩn bị để vẽ sơ đồ tư duy! (Giấy khổ lớn, bút chì màu)
Trước tiên, để lập sơ đồ tư duy, bạn nên chuẩn bị giấy khổ lớn và bút chì màu (hoặc bút bi). Do đặc điểm của phương pháp ghi nhớ (cách lập) bằng sơ đồ tư duy là chiếm nhiều diện tích trên giấy, nếu dùng giấy nhỏ, bạn có thể nhanh chóng rơi vào tình trạng thiếu chỗ.
Bút chì màu dùng để đánh dấu riêng những nội dung quan trọng. Càng ghi nhiều nội dung, sơ đồ càng trở nên phức tạp, vì vậy cần phân biệt những gì cần thiết với những gì không cần thiết.
Cách lập sơ đồ tư duy
Cách lập sơ đồ tư duy
Sau khi hoàn tất những bước chuẩn bị cơ bản, hãy viết từ khóa quan trọng mà bạn cần suy nghĩ vào giữa tờ giấy. Sau đó, dựa trên từ khóa cốt lõi đã viết ở giữa, hãy ghi những từ khóa liên quan nảy ra trong đầu ở xung quanh.
Tiếp theo, khi nhìn các từ khóa đã viết, hãy nhớ lại những suy nghĩ hoặc ký ức nảy ra trong đầu và vẽ các đường nối những từ khóa với nhau. Trong quá trình ghi lại và kết nối những từ khóa nảy ra như vậy, hãy đánh dấu bằng màu khác những phần mà bạn cho là quan trọng.
Tổng hợp các bước lập sơ đồ tư duy
- Chọn chủ đề ở trung tâm: Xác định chủ đề, ý tưởng cốt lõi rồi vẽ vào trung tâm.
- Thêm ý tưởng chính: Bổ sung các ý tưởng chính từ chủ đề trung tâm và kết nối chúng với chủ đề đó.
- Thêm chi tiết: Bổ sung các chi tiết, ví dụ, khái niệm liên quan, v.v. cho nội dung đã viết ở bước 2 dưới dạng các nhánh liên kết cấp dưới.
- Sử dụng yếu tố trực quan: Dùng màu sắc, hình ảnh, hình vẽ, v.v. để sơ đồ tư duy trở nên trực quan hơn.
- Kiểm tra: Xem lại sơ đồ tư duy và tìm thêm những ý tưởng hoặc mối liên kết.
Trên đây là cách lập sơ đồ tư duy khái quát. Để phát huy tối đa khả năng liên tưởng, việc sử dụng hình ảnh hoặc vừa lập sơ đồ vừa vẽ hình có thể mang lại hiệu quả cao hơn.
Đến đây, chúng ta đã tìm hiểu về sơ đồ tư duy, một kỹ thuật ghi chép nhằm tìm ra ý tưởng. Sử dụng sơ đồ tư duy theo cách này giúp sắp xếp những suy nghĩ mơ hồ nảy ra trong đầu lên giấy một cách dễ nhìn.
Điều này chắc chắn sẽ hữu ích khi bạn cần thực hiện công việc sáng tạo để nghĩ ra ý tưởng mới hoặc khi cần sắp xếp những suy nghĩ phức tạp.
Nếu bạn cảm thấy bức bối vì dường như suy nghĩ đang bế tắc, hãy thử sử dụng sơ đồ tư duy được giới thiệu trong tài liệu này để sắp xếp lại những gì trong đầu và cảm thấy nhẹ nhõm hơn.