Lần này, tôi muốn trình bày nội dung tổng hợp về MARC được sử dụng trong thư viện. Nội dung về MARC và mục lục rất đồ sộ nên tôi dự định chia thành nhiều bài viết; trong bài này, tôi muốn chia sẻ phần tổng hợp các nhãn dùng trong công tác biên mục.
1. Khái niệm và cách hiểu về mục lục
Mục lục có vai trò giúp phân biệt một tài liệu với các tài liệu khác và cung cấp phương tiện tra cứu dựa trên nhan đề sách, thông tin thư mục, v.v. Nhìn chung, mục lục có thể được chia thành tiêu đề (nhan đề), phần mô tả, tiêu đề bổ sung, v.v.
Mỗi thư viện đều có vô số sách được sắp xếp trên các giá sách. Tuy nhiên, nếu các thư viện sở hữu cùng những cuốn sách nhưng lại biên mục chúng khác nhau, người dùng sẽ gặp bối rối trong quá trình tra cứu và tìm sách.
Để giải quyết vấn đề này, tất cả các thư viện cần sử dụng cùng một bộ quy tắc để biên mục một cách nhất quán; Quy tắc biên mục Hàn Quốc (KCR) chính là bộ quy tắc đưa ra hướng dẫn cho việc này.
KORMARC được sử dụng trong thư viện là dạng số hóa dựa trên KCR, trong đó các nội dung được phân chia chi tiết thông qua nhãn (TAG).
Ví dụ về MARC (Tam quốc chí của Lee Mun-yeol)
Truy cập trang web của Thư viện Quốc gia Hàn Quốc, tìm cuốn sách mong muốn rồi nhấn nút [Xem MARC], bạn sẽ thấy thông tin như trên.
Phần khái niệm cơ bản về mục lục xin dừng ở đây; tiếp theo, mời bạn xem nội dung về các nhãn KORMARC mà tôi đã tổng hợp bên dưới.
2. Các nhãn KORMARC
Tổng hợp các nhãn Biên mục tài liệu Hàn Quốc đọc bằng máy (KORMARC)
Các nhãn được chia theo từng nhóm số từ 001 đến 9XX, gồm: từ 001~ là các trường kiểm soát, trường số và mã; từ 100~ là tiêu đề chính; từ 200~ là nhan đề, lần xuất bản và thông tin xuất bản; từ 300~ là mô tả vật lý; từ 400~ là thông tin tùng thư; từ 500~ là phụ chú; từ 600~ là tiêu đề bổ sung chủ đề; từ 700~ là tiêu đề bổ sung; từ 800~ là biểu ghi liên kết, tiêu đề bổ sung tùng thư, thông tin vốn tài liệu và dạng chữ khác; từ 900~ là các trường cục bộ.
Vui lòng tham khảo hình ảnh để biết nội dung chi tiết của từng mục. Ngoài ra, để làm việc với MARC, bạn cần nắm được hướng dẫn chi tiết cho từng mục. Vì các hướng dẫn cho từng mục nhỏ rất đồ sộ, bạn nên tham khảo trang Biên mục tài liệu Hàn Quốc đọc bằng máy của Thư viện Quốc gia Hàn Quốc, nơi có thể tra cứu hướng dẫn cho từng mục. Bạn có thể tìm bằng từ khóa 'Định dạng biên mục tài liệu Hàn Quốc đọc bằng máy'.
Để tiện tham khảo, dưới đây là danh sách riêng các nhãn thường được sử dụng trong thư viện. Tất nhiên, đây chỉ là nội dung khái quát để tham khảo; khi biên soạn chi tiết, bạn nên tuân theo tiêu chuẩn của thư viện mình.
★ Các nhãn thường dùng
- 020 Mã số tiêu chuẩn quốc tế cho sách [Lặp lại]
- 049 Thông tin vốn tài liệu [Không lặp lại]
- 056 Ký hiệu phân loại thập phân Hàn Quốc [Lặp lại]
- 082 Ký hiệu phân loại thập phân Dewey [Lặp lại]
- 090 Ký hiệu xếp giá của thư viện [Lặp lại]
- 245 Nhan đề và thông tin trách nhiệm [Không lặp lại]
- 246 Các dạng nhan đề khác [Lặp lại]
- 250 Thông tin lần xuất bản [Lặp lại]
- 260 Thông tin xuất bản, phát hành và in ấn [Lặp lại]
- 300 Mô tả vật lý [Lặp lại]
- 490 Thông tin tùng thư [Lặp lại] — 440 là trường đã ngừng sử dụng. Nếu cần tiêu đề bổ sung tùng thư, hãy đặt chỉ thị thứ 1 của 490 thành 1 và mô tả kèm trường tương ứng trong dải 800–830.
- 500 Phụ chú chung [Lặp lại]
- 505 Phụ chú nội dung [Lặp lại]
- 600 Tiêu đề bổ sung chủ đề - Tên cá nhân [Lặp lại]
- 610 Tiêu đề bổ sung chủ đề - Tên tổ chức [Lặp lại]
- 611 Tiêu đề bổ sung chủ đề - Tên hội nghị [Lặp lại]
- 653 Thuật ngữ chỉ mục không kiểm soát [Lặp lại]
- 700 Tiêu đề bổ sung - Tên cá nhân [Lặp lại]
- 710 Tiêu đề bổ sung - Tên tổ chức [Lặp lại]
- 711 Tiêu đề bổ sung - Tên hội nghị [Lặp lại]
- 740 Tiêu đề bổ sung - Nhan đề liên quan/phân tích không kiểm soát [Lặp lại]
- 950 Thông tin cục bộ - Giá [Lặp lại]
- Chỉ thị và mã định danh trường con
Ví dụ về chỉ thị và mã định danh trường con
Khi truy cập dịch vụ hỗ trợ thủ thư của Thư viện Quốc gia Hàn Quốc, bạn có thể nhấp vào từng nhãn như trên để xem hướng dẫn chi tiết về cách ghi chỉ thị và mã định danh trường con.
Trên đây là bài viết về các nhãn của Biên mục tài liệu Hàn Quốc đọc bằng máy (KORMARC). Nội dung tổng hợp trong bài thuận tiện để xem nhanh; khi bắt tay vào công việc thực tế, bạn nên truy cập trang web đã đề cập ở trên để vừa kiểm tra thông tin chi tiết vừa thực hiện.
